Sayılar ve Bölünebilme
KPSS Genel Yetenek · Matematik
Sayılar ve bölünebilme; basamak çözümlemesi, bölünebilme kuralları, asal çarpanlar, bölen sayısı ve EBOB-EKOK'u kapsar. KPSS'de hem doğrudan kural sorusu hem de günlük hayat problemi (torba, servis, zil sesi) olarak karşına gelir.
Bilmen gereken kurallar
Çözümleme: iki basamaklı AB = 10A + B, üç basamaklı ABC = 100A + 10B + C. Rakamların yer değiştirdiği sorularda fark daima 9'un katıdır: AB − BA = 9(A − B).
Bölünebilme kuralları rakamlara bakar: 3 ve 9 rakam toplamına, 4 son iki basamağa, 2-5-10 son rakama. 6, 12, 15 gibi bileşik bölenler için çarpanlarına ayrı ayrı bak.
Bölen sayısı: asal çarpan üslerinin her birine 1 ekleyip çarp. EBOB = ortak asalların küçük üsleri; EKOK = tüm asalların büyük üsleri.
- EBOB(a, b)
- EKOK(a, b) = a
- b. Bu özdeşlik, iki bilinmeyenli EBOB-EKOK sorularının anahtarıdır.
Çözümlü örnekler
İki sayının EBOB'u 5, EKOK'u 60'tır. Sayılardan biri 15 ise diğeri kaçtır?
- EBOB
- EKOK = a
- b → 5
- 60 = 300
300 ÷ 15 = 20
Sağlama: EBOB(15, 20) = 5, EKOK(15, 20) = 60
252 sayısının kaç pozitif tam böleni vardır?
- 252 = 2²
- 3²
- 7
Bölen sayısı = (2 + 1)(2 + 1)(1 + 1)
- 3
- 3
- 2 = 18
Kendini dene: 5 soru
1. İki basamaklı bir sayının onlar basamağı 5, birler basamağı 3'tür. Bu sayının çözümlenmiş biçimi aşağıdakilerden hangisidir?
- A5 + 3
- B5 · 10 + 3
- C3 · 10 + 5
- D5 · 3
- E5 · 100 + 3
Cevabı gör
Doğru cevap: B (5 · 10 + 3)
- Basamak değeri = rakam × bulunduğu basamak.
- 53 = 5 · 10 + 3.
2. Aşağıdaki sayılardan hangisi 3'e tam bölünür?
- A125
- B214
- C316
- D452
- E531
Cevabı gör
Doğru cevap: E (531)
- 3 kuralı: rakamları toplamı 3'ün katı olmalı.
- 531 → 5 + 3 + 1 = 9 → bölünür. Diğerlerinin toplamları 8, 7, 10, 11.
3. Aşağıdaki sayılardan hangisi hem 2'ye hem de 5'e tam bölünür?
- A120
- B152
- C205
- D415
- E521
Cevabı gör
Doğru cevap: A (120)
- Hem 2 hem 5 → birler basamağı 0 olmalı.
- 120 sıfırla bitiyor. 205 ve 415 yalnız 5'e, 152 yalnız 2'ye bölünür.
4. 60 sayısının asal çarpanları aşağıdakilerden hangisidir?
- A2 ve 3
- B2 ve 5
- C3 ve 5
- D2, 3 ve 5
- E2, 3, 5 ve 6
Cevabı gör
Doğru cevap: D (2, 3 ve 5)
- 60 = 2² · 3 · 5.
- Asal çarpanlar 2, 3 ve 5'tir; 6 = 2 · 3 asal değildir.
5. 16 ve 24 sayılarının EBOB'u kaçtır?
- A2
- B4
- C6
- D8
- E48
Cevabı gör
Doğru cevap: D (8)
- 16 = 2⁴ ve 24 = 2³ · 3.
- EBOB = ortak asalların küçük üsleri = 2³ = 8.
- 48 EKOK'tur — kavramları karıştırma.
Bu konunun tamamını Oktif'te çöz
Kısa konu videosu, adım adım alıştırmalar ve kolaydan sınav seviyesine aşama aşama sorular. Yanlışların Kol Hafızası'na düşer, vakti gelince geri gelir.